چکيد ه

  سابقه و هدف

  جهت پيشگيری از بروز خطا در تعيين هموگلوبينوپاتی‌ها به‌روش الکتروفورز بر روی استات سلولز، به‌کاربردن نمونه خون کنترلی حاوی هموگلوبين‌های F ، A ، S و يا C در کنار نمونه‌های بيماران الزامی است. زيرا عدم استفاده از هِم کنترل موجب تفسيرهای نادرست می‌گردد که بيانگر ضعف در سيستم کنترل کيفی آزمايشگاه است. هدف از اين طرح تحقيقاتی ساخت هِم کنترل برای الکتروفورز استات سلولز بود.

  مواد وروش‌ها

  مطالعه انجام شده تجربی (exprimental) و روش نمونه‌گيری انتخابی بود . ابتدا از بين نمونه های خون بيماران، آنهايی‌که دارای هموگلوبين غيرطبيعی بودند انتخاب وپس از ليز گلبول‌های قرمز وسانتريفوژهموليزيت بادور 2 5 000 دردقيقه ، لايه رويی، حاوی هموليزيت شفاف بامحلول درابکين طوری رقيق گرديد که غلظت هموگلوبين به 20 تا30 گرم در ليتر رسيد وهموگلوبين به سيانومت هموگلوبين تبديل گرديد . آنگاه پس از افزودن ساکاروز ومواد محافظ، هِم کنترل ازصافی ميلی پور( µm 45 /0) عبور داده شد . سپس در ويال‌های کوچک تقسيم وليوفيليزه گرديد. محاسبات آماری به کمک نرم‌افزار آماری SPSS انجام شد.

  يافته‌ها

  دراين تحقيق سه نمونه هِم کنترل تهيه گرديد . نمونه شماره يک حاوی هموگلوبين‌های D,F,A يا G ، نمونه شماره دوحاوی هموگلوبين‌های S,A ونمونه شماره سه حاوی هموگلوبين‌های F,A بود. مقدارسيانور پتاسيم به‌کاررفته 10 مرتبه کمتر از ساير روش‌های ساخت بود. هِم کنترل تابيش از شش ماه پايداری داشت و انواع هموگلوبين به وضوح از يکديگر جدا می‌شدند. محاسبه ضريب پراکندگی (CV) و انحراف معيار (SD) نشان داد که روش ساخت از قابليت تکرارپذيری خوبی برخوردار است.

  نتيجه گيری

  بنابراين روش ساخت پيشنهادی که براساس تجربه علمی وعملی انجام شده و در اين طرح انتخاب گرديده ، بامقايسه باساير روش‌ها در حالی‌که از پايداری وقابليت تکرارپذيری خوبی برخوردار است دارای مراحل ساخت کمتری است، مقرون به صرفه است و به‌علت مصرف کم سيانور پتاسيم دارای ايمنی بيشتری برای کارکنان آزمايشگاهی می باشد .