چکيده

سابقه و هدف

بيماری هموفيلی B‌، به‌علت کاهش يا عدم وجود فاکتور IX  انعقادی می‌باشد. روش درمان انتخابی برای اين بيمـاران، استفـاده از فاکتـور IX است که تا حـد امکـان خالص شـده باشد، لذا محققين درصـدد تفکيک و خالص‌سازی پروتئين‌های پلاسمايی برآمده‌اند. از روش‌های رايج جهت تخليص فاکتور IX می‌توان استفاده از کروماتوگرافی تعويض يونی را نام برد. ولی از دو دهه قبل به‌تدريج کروماتوگرافی تمايلی نيز به‌کار گرفته شده است.

هدف از اين تحقيق در مرحله اول يافتن ميزان خالص‌سازی فاکتور IX با استفاده از کروماتوگرافی تمايلی هپارين (به‌عنوان روش تکميلی) و سپس مقايسه آن با سيستم کروماتوگرافی تعويض يونی با استفاده از DEAE بوده است.

 مواد و روش‌ها

مطالعـه انجـام شده از نـوع تجربـی بود. به‌منظـور تهيه فاکتـورIX انعقـادی از ستون XK-16 و ژل‌هــای
DEAE- سفاروز و هپارين- سفاروز استفاده گرديد. برای اندازه‌گيری فعاليت انعقادی، کيت پلاسمايی فاقد فاکتور IX و برای اندازه‌گيری ميزان آنتی‌ژن، کيت اليزا مورد استفاده قرارگرفت.

يافته‌ها

فعاليت ويژه فاکتور IX و در نهايت ميزان خالص‌سازی آن نسبت به پلاسما در کليه مراحل کار مشخص گرديد که با اضافه شدن يک مرحله کروماتوگرافی تمايلی (هپارين- سفاروز) به روش تهيه فاکتور IX، ميزان فعاليت ويژه فاکتور IX از IU/mg 1/3 به IU/mg 29 افزايش يافت و ميزان خلوص آن در مقايسه با پلاسما حدود1450 برابر شد. درحالی‌که در استفاده تنها از کروماتوگرافی تعويض يونی (DEAE- سفاروز)، خلوص فاکتور IX حدود 155 برابر پلاسما می‌باشد.

نتيجه گيری

نتايج اين بررسی نشان می‌دهد که اضافه نمودن يک مرحله کروماتوگرافی تمايلی با استفاده از هپارين، در افزايش درجه خلوص و فعاليت ويژه اين پروتئين پلاسمايی نقش چشمگيری داشته است.