چکيد ه

  سابقه و هدف

  آنتی‌ژن RhD در ايجاد بيماری‌های هموليتيک نوزادان نقش مهمی دارد و از آن‌جايی که تعيين RhD جنين با استفاده از روش‌های تهاجمی مانند آمنيوسنتز، خطراتی را برای مادر و جنين به دنبال خواهد داشت، در اين پژوهش تلاش گرديد تا ژنوتايپ RhD جنين از DNA آزاد جنينی موجود در سرم مادران باردار، به صورت غير تهاجمی و با استفاده از روش Hemi-nested PCR تعيين گردد.

  مواد وروش‌ها

  مطالعه انجام شده از نوع تجربی (experimental) بود. نمونه‌های خون 45 مادر باردار RhD - منفی که همسر RhD - مثبت داشتند جمع‌آوری شد و DNA آزاد سرم آن‌ها با روش فنل کلروفرم استخراج گرديد. با استفاده از آغازگرهای اختصاصی و در دو دور PCR ، قطعه‌ای از اگزون 10 ژن RhD تکثير شد. برای تاييد نتايج منفی حاصله بر روی نمونه‌های مادران باردار حامل جنين RhD - منفی، با استفاده از آغازگرهای اختصاصی قطعه‌ای از ژن ديگری به نام RhCE تکثيرگرديد.

  يافته‌ها

  پس از تولد، پيگيری انجام شده در رديابی نتايج سرولوژيکی بند ناف نوزادان و ارزيابی نتايج حاصل از اين پژوهش مشخص نمود که در 37 مورد از 41 نمونه قابل پيگيری، RhD جنين به ميزان 45/95% به درستی تعيين شده ‌است. نتايج مربوط به 4 نمونه باقيمانده شامل يک مورد منفی کاذب و سه مورد مثبت کاذب بوده‌ است.

  نتيجه گيری

  اين پژوهش نشان داد که برای تشخيص پيش از تولد گروه خونی RhD جنين به روش غير تهاجمی و با کمترين احتمال خطر برای نوزاد، نمونه‌های سرمی مادران بسيار مناسب است. در اين ارتباط استفاده از روش‌های جديد و حساس مولکولی مانند روش Hemi-nested PCR و به دست‌آوردن درصد بالايی از ميزان تشخيص ژنوتايپ RhD اين اميدواری را به ارمغان می‌آورد که با حذف تمام عوامل مداخله‌گر و تکميل اين روش، می‌توان اين تشخيص را با اطمينان بالايی در کلينيک به کار برد.