افزايش روز افزون موارد بروز و شيوع آلودگی به عوامل عفونی منتقله از طريق خون به ويژه ويروسهای HIV ، HCV و HBV و طولانی بودن دوره پنجره (window period) آنها، از مهمترين دلايل طراحی سيستم خود حذفی محرمانه اهداکنندگان میباشد. اين مطالعه به منظور بررسی کارآيی سيستم خود حذفی محرمانه اهداکنندگان در بهبود و ارتقای ايمنی خونهای اهدايی در پايگاه انتقال خون استان قم انجام شده است.
مواد وروشها
مطالعه انجام شده به صورت مقطعی (Cross-sectional) بود. اطلاعات مربوط به 12935 نفر اهداکننده خون در مدت اجرای سيستم خود حذفی محرمانه از تاريخ 1/9/82 لغايت 31/3/83، از سيستم جامع انتقال خون جمعآوری شد. دادهها با استفاده از آزمون کای دو (Chi-square) مورد تجزيه و تحليل قرار گرفت.
يافتهها
از مجموع 12935 نفر اهداکننده خون، 204 نفر (57/1%)خون خود را حذف کرده بودند که از اين تعداد 22 نفر (78/10%) اليزا مثبت و 182 نفر (22/89%) اليزا منفی بودند. از 22 نفری که آزمايش اليزا آنها مثبت شدهبود، 11 نفر (50%) HBsAg مثبت و 11 نفر (50%) HCV-Ab مثبت بودند و آزمايش HIV-Ab در هيچکدام از افراد مذکور (22 نفر)، مثبت نشد. نمونههای مثبت با آزمونهای تاييدی آزمايش شدند که همه نمونههای HBsAg مثبت و 7 نمونه از HCV-Ab مثبتها، آزمون تاييدی مثبت نشان دادند. ارتباط معنیدار آماری بين نتايج آزمايش اليزا با وضعيت تأهل، سن و جنس اهداکنندگانی که خون خود را حذف کرده بودند و اهداکنندگانی که خون خود را حذف نکردهبودند، وجود نداشت.
نتيجه گيری
با توجه به نتايج حاصله از اجرای سيستم خود حذفی محرمانه در پايگاه قم و برخی پايگاههای انتقال خون کشور و افزايش موارد بروز و شيوع آلودگی به ويروس HIV و ساير عوامل بيماریزای عفونی منتقله از طريق خون از جمله ويروسهای HCV و HBV در سراسر دنيا به ويژه در کشورهای جهان سوم، اجرای اين طرح میتواند سبب افزايش و بهبود ايمنی خونهای اهدايی گردد.